Zmęczenie chorobą nowotworową

Wielu pacjentów onkologicznych skarży się na odczuwanie zmęczenia, które nie ustępuje po zakończeniu terapii, pomimo prowadzenia „oszczędzającego” trybu życia, unikania wysiłku, wysypiania się i podobnych zabiegów. Taki stan nie jest niczym niezwykłym,  jego występowanie  można zaobserwować  u wielu chorych, a znany jest jako Zespół zmęczenia chorobą nowotworową (ZZN) lub - CRF /cancer related fatgue/, czyli występującą grupą objawów (syndromem) towarzyszących osobom chorującym na nowotwory złośliwe.

Według Natonal Comprehensive Cancer Network (NCCN) – ZZN definiowany jest jako „przetrwałe, subiektywne poczucie osłabienia lub wyczerpania, związane z chorobą nowotworową lub jej leczeniem, które nie jest proporcjonalne do ostatnio wykonywanej aktywności oraz które zakłóca normalne funkcjonowanie”.

Według badań, takich objawów doświadcza ok. 20-30% wszystkich osób, które zachorował na nowotwór i zakończyły leczenie oraz obserwuje się go u 60-90% wszystkich chorych w trakcie terapii onkologicznej.

Objawy ZZN mają bezpośredni wpływ na wiele aspektów życia chorych, a zwłaszcza na stan fizyczny, psychiczny i aktywność, co obniża poczucie jakości życia uwarunkowanej stanem zdrowia (HRQL – Health Related Quality of Life).

Ten rodzaj zmęczenia charakteryzuje się swoistymi cechami: nie mija nawet po solidnym odpoczynku i jest nieadekwatny do podejmowanej aktywności.

Każdy chory może doświadczać zmęczenia na swój indywidualny sposób. Wśród innych objawów mogą dominować :

  • obniżenie nastroju, stany depresyjne,
  • zaburzenia snu,
  • bierność w życiu codziennym, niemożność zmobilizowania się do aktywności,
  • trudności z koncentracją,
  • brak apetytu.

Zdarza się, że osoby cierpiące na zespół zmęczenia chorobą nowotworową rezygnują z proponowanego leczenia, badań kontrolnych czy rehabilitacji z powodu złego samopoczucia.

Patomechanizm zaburzenia jest złożony i związany, między innymi, z immunologiczną odpowiedzią organizmu na nowotwór i rozpadem komórek nowotworowych w procesie leczenia.

Niezwykle istotne jest jak najszybsze rozpoznanie rozwijającego się zespołu i rozpoczęcie działań zapobiegawczych. We wczesnej profilaktyce stosuje się zasadę 6 E:

  • education – edukacja czyli przyswojenie jak najpełniejszej informacji na temat przyczyn i mechanizmów rozwoju stanu w jakim się osoba chora znalazła; uświadomienie do faktu, iż odczuwane objawy to efekt uboczny procesu chorobowego i zastosowanej terapii, a nie rozwój choroby,
  • energy conservation – oszczędzanie energii, czyli dostosowanie codziennej aktywności do aktualnych możliwości organizmu,
  • exercises – ćwiczenia fizyczne dobrane indywidualnie do możliwości danej osoby, łączące ze sobą zarówno prostą aktywność fizyczną jak i elementy fizjoterapii,
  • energy restoration - odnawianie energii czyli regeneracja sił, po samym procesie leczenia,
  • easing stres – łagodzenie stresu będącego, konsekwencją rozpoznanej choroby i trwającego lub przebytego procesu leczenia, jego skutków ubocznych i dysonansu pomiędzy oczekiwaniami co do stanu swojego zdrowia a aktualnymi możliwościami organizmu,
  • eating well – prawidłowe odżywianie w oparciu o zbilansowaną dietę.

Leczenie zespołu przewlekłego zmęczenia chorobą nowotworową powinno mieć realistyczne cele, które zależą nie tylko od patogenezy i nasilenia objawów, ale od stanu chorego, zaawansowania nowotworu i jego leczenia, czy też czasu, jaki upłynął od zakończenia leczenia. U chorych poddawanych terapii przeciwnowotworowej zmniejszenie nasilenia zmęczenia ułatwia prowadzenie leczenia, a jednocześnie poprawia jakość życia. Zmęczenie stwierdzane po zakończeniu leczenia, ma zwykle charakter przetrwałego powikłania, które znacząco wpływa na wydajność, funkcjonowanie społeczne, rodzinne i towarzyskie.

Leczenie w tej grupie ma charakter przewlekły i w dużej mierze polega na zmianie stylu życia.

2311 Data dodania 23.11,2022

Objawy ogólne nowotworów

Wiele z nowotworów ma swoje specyficzne objawy, które mogą od razu zasugerować z jakiego typu patologią mamy do czynienia. Rak piersi może objawić się jako guzek albo zgrubienie w tkance gruczołu, krwawienie z przewodu pokarmowego może oznaczać raka jelita grubego, a nowy, szybko rosnący pieprzyk może być czerniakiem. Niestety nie każdy nowotwór daje tak swoiste objawy; często rak rozwija się podstępnie, dając objawy ogólne na które możemy nie zwrócić uwagi, dlatego w tym artykule przedstawiamy kilka objawów ogólnych, które mogą wynikać z choroby nowotworowej. Czytaj więcej
1511 Data dodania 15.11,2022

Rodzaje radioterapii

W ciągu ostatnich kilkudziesięciu lat, coraz ważniejszą rolę w leczeniu onkologicznym zajmuje radioterapia. W przypadku niektórych nowotworów, szczególnie we wczesnych stadiach, ta metoda leczenia może zapewnić całkowite wyleczenie. Większość pacjentów onkologicznych na którymś etapie leczenia będzie miało zaproponowaną radioterapię jako leczenie główne lub wspomagające, a nawet paliatywne. Czytaj więcej
2906 Data dodania 29.06,2022

Zmęczenie chorobą nowotworową

Wielu pacjentów onkologicznych skarży się na odczuwanie zmęczenia, które nie ustępuje po zakończeniu terapii, pomimo prowadzenia „oszczędzającego” trybu życia, unikania wysiłku, wysypiania się i podobnych zabiegów. Taki stan nie jest niczym niezwykłym,  jego występowanie  można zaobserwować  u wielu chorych, a znany jest jako Zespół zmęczenia chorobą nowotworową (ZZN) lub - CRF /cancer related fatgue/, czyli występującą grupą objawów (syndromem) towarzyszących osobom chorującym na nowotwory złośliwe. Czytaj więcej
1905 Data dodania 19.05,2022

Lekarze w onkologii

Onkologia to jedna z najszerszych dziedzin nowoczesnej medycyny, a złożoność choroby nowotworowej wymaga, aby pacjentami zajmowało się wielu specjalistów. Rzeczywiście tak jest; w Polsce mamy kilka specjalizacji onkologicznych, a każdy pacjent przed rozpoczęciem odpowiedniego dla siebie leczenia, jest konsultowany na tzw. konsylium, czyli zebraniu lekarzy wielu specjalności, w celu opracowania najlepszej strategii terapeutycznej. Jakich lekarzy na swojej drodze może spotkać pacjent onkologiczny? Czytaj więcej